Hen trẻ em: Cách nhận biết và dự phòng thế nào??

NHẬN BIẾT

- Khi trẻ sơ sinh bị ho, khò khè, khó thở lặp lại nhiều lần, cha mẹ nên đưa đi khám vì đó có thể là dấu hiệu bệnh hen suyễn. Trẻ sơ sinh bị hen suyễn thường ho không có đờm, cơn ho kéo dài và tiếng ho nghe tiếng rít. Ho kéo dài là triệu chứng điển hình của hen suyễn ở trẻ sơ sinh. Ngoài ra, trẻ bị hen suyễn thường bị thở khò khè.

Mẹ có thể nghe thấy rõ âm thanh thở khò khè, cảm giác được trẻ đang bị vướng gì đó ở cỏ họng muốn đẩy ra. Đây là một phản ứng bình thường vì khi trẻ bị hen suyễn thường bị mắc dịch nhầy ở cổ họng.
- Trẻ bị hen suyễn thường có các triệu chứng của các bệnh dị ứng khác như viêm da cơ địa, chàm.

CHẨN ĐOÁN

- Thở rít hoặc ho xuất hiện khi chạy nhảy, cười, khóc mà không có biểu hiện nhiễm trùng, tăng về đêm và gần sáng.
- Tiền sử: bệnh dị ứng: Eczema, viêm mũi dị ứng
- Cải thiện lâm sàng sau 2-3 tháng điều trị kiểm soát hoặc nặng lên khi ngừng thuốc.
- Chẩn đoán Hen phế quản sau 3 lần cơn khó thở, ho như trên.

TÁI KHÁM


- Sau mỗi cơn hen cấp, trẻ cần được tái khám trong vòng 1 tuần. Tần suất tái khám tùy thuộc mức độ kiểm soát hen ban đầu, đáp ứng với điều trị và khả năng tự xử trí của cha/mẹ hay người chăm sóc trẻ. Tốt nhất trẻ cần được tái khám sau 1-3 tháng bắt đầu điều trị, sau đó 3-6 tháng/ lần.
- Cần đánh giá mức độ kiểm soát hen, yếu tố nguy cơ, tác dụng phụ của thuốc và hỏi cha/mẹ trẻ có lo lắng gì không ở mỗi lần tái khám. Theo dõi chiều cao của trẻ ít nhất 1 lần/ năm.

NGƯNG ĐIỀU TRỊ


- Cân nhắc ngưng điều trị duy trì nếu bệnh nhân hết triệu chứng trong 6-12 tháng, đang ở bậc điều trị thấp nhất và không có yếu tố nguy cơ. Tuy nhiên, không nên ngưng điều trị vào mùa trẻ hay bị nhiễm trùng hô hấp, mùa có nhiều phấn hoa và lúc trẻ đang đi du lịch.
- Trường hợp ngưng điều trị duy trì, cần tái khám sau 3-6 tuần để kiểm tra xem có tái xuất hiện triệu chứng không, nếu có, cần điều trị lại.

DỰ PHÒNG


Song song với điều trị thuốc thì kiểm soát môi trường sống của trẻ chiếm vai trò quan trọng:
- Vào mùa lạnh cần cho trẻ sinh hoạt nơi ấm áp, giữ ấm khi ra ngoài , không để trẻ chơi đùa quá sức.
- Tránh khói thuốc lá, chất gây ô nhiễm,
- Tránh tiếp xúc với dị nguyên,
- Tiêm phòng cúm
- Và điều trị trào ngược dạ dày-thực quản nếu có triệu chứng tiêu hóa
- Trẻ bị hen mãn cần được thầy thuốc chuyên khoa theo dõi và xử trí đúng theo phác đồ điều trị duy trì hen mãn.